Gramatyka niemiecka Język niemiecki O mnie

Mój zeszyt do niemieckiego – Lektion 13 – der 26. Januar 1996 – liczebniki porządkowe

Google+ Pinterest LinkedIn Tumblr

Lektion 13 - der 26. Januar 1996 - liczebniki porządkoweDie Sommerferien sind vorbei, czas więc wrócić do serii Mój zeszyt do niemieckiego. Niewtajemniczonym polecam lekturę pierwszej lekcji, gdzie tłumaczę zamysł tego działu bloga. Stałych czytelników witam ponownie i już mówię, czym się dzisiaj zajmiemy. Dzisiejsza lekcja poświęcona będzie liczebnikom porządkowym w języku niemieckim (Ordinalzahlen), poprzednio (Lektion 12) omawialiśmy natomiast liczebniki główne. Liczebniki porządkowe będą nam potrzebne nie tylko przy podawaniu dat, ale też w wielu sytuacjach dnia codziennego. Kiedyś znalazłem w jednym z podręczników zdanie, które w ciekawy sposób podaje trzy pierwsze liczebniki porządkowe. Oto ono:

Mein zweiter Sohn ist schon zum dritten Mal in der ersten Klasse sitzen geblieben.

Po polsku:

Mój drugi syn już po raz trzeci „siedzi” w pierwszej klasie.

Wracając do notatek z mojego pierwszego zeszytu do niemieckiego widzę, że nie ma ich zbyt wiele. Jest to po prostu lista liczebników porządkowych od 1 do 20 i tyle. Pomyślałem więc, że należałoby tę listę wzbogacić o krótki wstęp teoretyczny.

Zasady tworzenia liczebników porządkowych w języku niemieckim

  • liczebniki od 1 do 19 otrzymują końcówkę -te (w mianowniku), np.:

4. der, die, das vierte
10. der, die, das zehnte
17. der, die, das siebzehnte

  • liczebniki od 20 do 100 otrzymują końcówkę -ste (w mianowniku), np.:

30. der, die, das dreißigste
58. der, die, das achtundfünfzigste
99. der, die, das neunundneunzigste

Kiedy używamy liczebników porządkowych w języku niemieckim?

  • do podawania i określania dat, np.:

Der Wievielte ist heute?/Welches Datum ist heute? (mianownik, Nominativ)
Który jest dzisiaj?/Jaka data jest dzisiaj?

Heute ist der 17.09.2012.
Heute ist der siebzehnte September zweitausendzwölf.

Den Wievielten haben wir heute?/Welches Datum haben wir heute? (biernik, Akkusativ)
Którego mamy dzisiaj?/Jaką datę mamy dzisiaj?

Heute haben wir den 17.09.2012.
Heute haben wir den siebzehnten September zweitausendzwölf.

  • do określania stulecia, np.:

Wir leben im 21. Jahrhundert.
Wir leben im einundzwanzigsten Jahrhundert.

  • w wielu innych przypadkach, np.:

Mein Bruder ist in der dritten Klasse. – Mój brat jest w trzeciej klasie.

Jak widać na powyższych przykładach, gdy podajemy datę w bierniku, do liczebników porządkowych dochodzi jeszcze końcówka -n. Dzieje się tak zawsze, gdy rzeczownik, który stoi po liczebniku, jest rodzaju męskiego. A właśnie dni miesiąca i nazwy miesięcy są zawsze rodzaju męskiego. Taką końcówkę dodajemy też w innych przypadkach, ale nie chcę tutaj zbytnio wnikać w szczegóły. Dla ułatwienia można to podsumować następująco: końcówki -ten i -sten dodajemy ZAWSZE m.in. po am, im, in der, an der, den, vom, bis zum oraz gdy odpowiadamy na pytanie wann? – kiedy?. Dodawanie tych wszystkich końcówek jest skutkiem tego, że liczebniki porządkowe odmieniamy w niemieckim jak przymiotniki.

Na koniec dodam, że jeżeli liczebniki porządkowe zapisujemy cyfrą, to zawsze musimy po nich postawić kropkę, np.: der 17. September, am 5. Juni, die 3. Klasse.

Na deser jeszcze lista liczebników porządkowych od 1 do 20, powinna się przydać, jeżeli problemem okażą się powyższe regułki ;)

1. der, die, das erste (wyjątek)
2. der zweite
3. der dritte (wyjątek)
4. der vierte
5. der fünfte
6. der sechste
7. der siebte
8. der achte
9. der neunte
10. der zehnte
11. der elfte
12. der zwölfte
13. der dreizehnte
14. der vierzehnte
15. der fünfzehnte
16. der sechzehnte
17. der siebzehnte
18. der achtzehnte
19. der neunzehnte

Hausaufgabe – praca domowa
Odpowiedz na pytania zapisując słownie liczebniki porządkowe podane w nawiasach.

1. Wann fährst du nach Berlin? (15.02)
2. Der Wievielte ist morgen? (18.09)
3. Wann beginnt der Frühling? (21.03)
4. Wann hat deine Mutter Geburtstag? (30.01)
5. Wann beginnen die Sommerferien? (18.06)
6. Wann fährst du in Urlaub? (17.08)
7. Den Wievielten haben wir morgen? (26.10)
8. Wann hast du Namenstag? (7.03)

Zapisz słownie liczebniki i nazwy miesięcy w podanych przedziałach czasowych,
pamiętaj o właściwych końcówkach.

vom 23.06. bis zum 12.07.
vom 30.03. bis zum 22.04.
vom 1.12. bis zum 16.01.
vom 17.09. bis zum 7.10.

Print Friendly, PDF & Email

Oceń ten wpis, dzięki!

Średnia ocena: 5.00 (97%) - 5 głosów

Nauczyciel i tłumacz języka niemieckiego, od stycznia 2011 roku właściciel Szkoły Języków Obcych PAROLI, zapalony rowerzysta, fotograf-amator, bloger. Zwolennik wykorzystania nowych technologii w edukacji.

komentarzy 11

  1. Adrian Strójwąs Odpowiedz

    Nienawidzę tego języka, niestety muszę się go uczyć.
    Muszę przyznać, że Twoja strona jest jedną z jakprzyjaźniejszych jak dla mnie. Polecam ją

  2. Pingback: Mój zeszyt do niemieckiego - Lektion 14 - der 26. Januar 1996 - czas zegarowy | Blog o języku niemieckim

  3. Witam, mam pytanie dotyczące ostatniego zadania domowego czy forma „vom” jest poprawna ponieważ w szkole uczono mnie formy „von”.

    • To zależy, kiedy chcesz tego użyć :) „von…bis” to po prostu „od…do”, np.: von Montag bis Freitag, „vom…bis zum” stosuje się już do konkretnych dat, jak w moich przykładach.

  4. czy mógłby ktoś podać prawidłowe odpowiedzi do zadania domowego ? chcialam sie sprawdzić :) Dziękuję :)

  5. Witam,
    Na wstępie chciałam powiedzieć że podziwiam Pański zapał i chęć do prowadzenia tak ciekawego blogu który od samego początku wręcz uzależnia i namawia sam w sobie do pochłaniania wiedzy związanej z językiem niemieckim. Moja przygoda z językiem niemieckim się już w gimnazjum gdzie zostałam zarażona przez nauczycielkę z zamiłowaniem do tego języka . Niestety w liceum już brak nauczyciela oraz częste zmiany ich , przyczyniły się do braku postępów w nauce i dalszej fascynacji językiem bo ile razy można uczyć się tego samego od początku . Później już nie miałam styczności z tym językiem kilka lat , ale miłość nie wybiera :) postanowiłam na nowo nauczyć się komunikowania w tym języku ze względu na swobodę na terenie Niemiec oraz swoją miłość . Miałam już chwilę zwątpienia po zakupieniu spory ilości książek i podręczników do nauki języka oraz spędzaniu wielu godzin przy szukaniu odpowiedniego materiału do nauki , aż tu nagle wpadłam na ten genialny blog który oddał mi wiarę że jednak może się udać . Wyrazy szacunku dla Pana za to wszystko , i oby udało mi się pokochać ten język tak jak Pan . Pozdrawiam

  6. Ps. skoro nie ma odważnych do ukazania swoich odpowiedzi postanawiam ujawnić swoje wypociny i proszę o poprawienie zaistniałych błędów :)
    1) Nach Berlin fa”hre ich der fu”nfzehnten Februar.
    2)Morgen ist der achtzehnten September.
    3) Fru”hling beginne ich der einundzwanzigsten Ma”rz
    4) Meine Mutter hat Geburstag den drei(ss)igsten Januar
    5) Sommerferien beginnen es der achtzehnten Juni.
    6) Ich fa”hre in Urlaub den siebzehnten August
    7) Morgen haben wir den sechsundzwanzigsten Oktober.
    8) Namenstag habe ich den siebenten Ma”rz.

    a) vom der dreiundzwanzigsten Juni bis zum der zwo”lften Juli
    b) vom der drei(ss)igsten Ma”rz bis zum der zweiundzwanzigsten April
    c) vom der ersten Dezember bis zum der sechtzehnten Januar
    d) vom der siebzehnten September bis zum siebienten Oktober .

    Przepraszam za brak znaków niemieckich ale niestety kombinacja znaków podana na blogu nie funkcjonuje prawidłowo .

  7. Zawsze mam problem z napisaniem poprawnej daty na tablicy, a mianowicie,
    czy przy zapisie np:
    Montag, den 08 September 2015 po „08 ” powinno stawiać się kropkę ?
    Z góry dziękuję za odpowiedź i pozdrawiam! :)

Napisz komentarz

CommentLuv badge